Jak zakładać buty narciarskie?

Wielu ekspertów od sprzętu twierdzi, że buty narciarskie to najważniejszy element całego zestawu. Dobrze dobrane buty i znajomość zasad ich zakładania mogą przesądzić o tym, czy dzień na stoku będzie udany. Jak mieć pewność, że w butach narciarskich będzie wygodnie od rana do końca jazdy? Zapytaliśmy Steve’a Cohena, prezesa Masterfit Enterprises i jednego z czołowych ekspertów w tej dziedzinie, o sprawdzone wskazówki.

Cohen w 1998 roku współzałożył Masterfit Enterprises. W tamtym czasie był redaktorem wykonawczym magazynu “Ski”. Dziś Masterfit należy do organizacji America’s Best Bootfitters zrzeszającej sklepy narciarskie specjalizujące się w dopasowywaniu butów. Cohen podzielił się z nami obserwacjami i rekomendacjami, które pomagają uzyskać właściwe dopasowanie. Poniżej znajdziesz jego porady.

Jak prawidłowo zakładać buty narciarskie?

Co założyć do butów narciarskich: skarpety i dodatki

Załóż jedną cienką parę skarpet narciarskich. Wbrew popularnej opinii grubsze skarpety albo kilka par nie dadzą więcej ciepła. Najlepsze są skarpety z odpowiedniego materiału, na przykład z wełny merynosów. Taka tkanina izoluje i odprowadza wilgoć. Dzięki temu, gdy zaczynasz intensywniej jeździć, stopy pozostają ciepłe i suche.

Nie wkładaj do buta niczego więcej. To znaczy: bez wewnętrznego ściągacza przeciwśniegowego ani spodni wpychanych do środka buta i bez ogrzewaczy stóp. Nawet mała fałdka materiału może stworzyć punkt ucisku. To prosta droga do dyskomfortu.

Jak przygotować buty narciarskie przed założeniem: właściwa temperatura

Buty narciarskie najłatwiej zakłada się, gdy są ciepłe. Nie zostawiaj ich na noc w zimnym samochodzie ani w garażu, jeśli następnego dnia chcesz jeździć. Plastik jest bardzo wrażliwy na temperaturę. Gdy zrobi się zimno, twardnieje. Wtedy buty mogą być wyjątkowo trudne do włożenia.

Najlepiej w noc przed wyjazdem przechowywać je w ciepłym domu. Możesz też trzymać je przy nawiewie ogrzewania w samochodzie podczas drogi w góry. Pamiętaj jednak, że działa to w obie strony. Jeśli ustawisz buty bezpośrednio przy kominku albo grzejniku, plastik może się odkształcić. Najlepsza do przechowywania jest temperatura pokojowa. Lekko ciepły but zawsze łatwiej wsuniesz na stopę.

Zakładanie butów narciarskich krok po kroku

Zacznij od prawej stopy. Odepnij wszystkie klamry. Ułóż je tak, aby były odsunięte na bok skorupy i nie mogły przypadkowo ponownie zaczepić się o drabinkę klamry (ząbkowaną listwę). Następnie rozchyl  klapy wewnętrznego botka, czyli linera. Dzięki temu wejście do buta będzie szersze i łatwiej wsuniesz stopę. Postaw prawy but na ziemi między stopami. Lewy ustaw z lewej strony, blisko siebie.

Buty narciarskie najlepiej zakładać na stojąco! Stań w lekkim przysiadzie. Prawą ręką chwyć język i pociągnij go do góry i jednocześnie lekko na zewnątrz. Jednocześnie wsuń stopę w dół i mocno wciśnij ją do przedniej części buta.

Lewy kciuk włóż do przodu wyściółki cholewki, na pozycję „godziny 11”. Pozostałe cztery palce oprzyj na zewnętrznej stronie skorupy. To ustabilizuje but. Wsuń stopę lekko przechyloną do środka i dociśnij w dół. Teraz kilka razy pociągnij język do góry. W tym samym czasie poruszaj stopą, żeby upewnić się, że leży prawidłowo na wkładce. Sprawdź też, czy język układa się równo na podbiciu i na goleni. Na koniec dopilnuj, aby zakładki skorupy, czyli miejsca zachodzenia na siebie, były dobrze wyrównane. Potem powtórz te same kroki przy drugim bucie.

Jak zapinać klamry w butach narciarskich: kolejność i regulacja

Kolejność zapinania klamer to w dużej mierze kwestia preferencji. Są doświadczeni narciarze, którzy zaczynają od góry i schodzą w dół. Inni robią odwrotnie. Są też tacy, którzy zaczynają od klamry na podbiciu i dopinają w górę oraz w dół. Ja wolę zaczynać od dolnej klamry przy palcach albo od klamry na podbiciu.

Podbicie to kluczowe miejsce, które „trzyma” stopę w bucie. Jeśli podbicie jest dobrze ustabilizowane, jesteś już w połowie drogi do dobrego dopasowania. Niezależnie od wybranej kolejności znajdź odpowiedni stopień na drabince klamry. Chodzi o takie zapięcie, które trzyma pewnie, ale nadal jest komfortowe. Zatrzaśnij klamrę w pozycji zamkniętej. Następnie dociągnij i przyklej rzep u góry cholewki.

Po kilku zjazdach, gdy noga ułoży się w bucie, dobrze jest poprawić dopięcie. Jeśli jest zbyt ciasno albo zbyt luźno, odepnij klamrę i spróbuj o jeden szczebel poluźnić lub zacieśnić zapięcie. Potem przychodzi czas na mikro regulację , aby uzyskać idealne dopasowanie. Przekręć klamrę zgodnie z ruchem wskazówek zegara, żeby nieco skrócić klamrę i zacisnąć mocniej. Przekręć przeciwnie do ruchu wskazówek, żeby ją minimalnie wydłużyć skok i poluzować. Reguluj tak długo, aż przy zapiętych klamrach uzyskasz dopasowanie pewne, ale w pełni wygodne.

Jak sprawdzić, czy buty narciarskie są dobrze dopasowane?

Dobrze dopasowany but powinien obejmować stopę i dolną część nogi równomiernie. Nie może jednak uciskać tak mocno, żeby gdziekolwiek bolało. Jeśli stopa porusza się w bucie zbyt mocno w jakimkolwiek kierunku, but jest za luźny. To utrudnia kontrolowanie nart. Może też prowadzić do otarć i urazów.

Jeśli but jest tak ciasny, że powoduje ból w jakimś miejscu, skonsultuj to z profesjonalnym bootfitterem. Każda stopa ma inny kształt. Dobrze wyszkoleni bootfitterzy mają narzędzia i umiejętności, które pozwalają wprowadzić modyfikacje. Dzięki temu poprawia się komfort, kontrola i osiągi. Kluczem do dobrego dopasowania jest wrażenie stałego, równomiernego nacisku na całej stopie.

Suszenie i pielęgnacja butów narciarskich: jak dbać o sprzęt

Susz buty po każdym dniu jazdy. Dzięki temu będą służyć dłużej i mniej nieprzyjemnie pachnieć. Najlepiej wyjąć linery, czyli wewnętrzne buty, ze skorupy. Wyjmij z nich też wkładki.

Wielu narciarzy jest zbyt leniwych albo nie wie, jak łatwo ponownie włożyć linery do skorupy. Dlatego po prostu tego nie robią. Jeśli to dotyczy także Ciebie, zainwestuj w suszarkę do butów. Nie używaj jednak suszarki do włosów ani opalarki. Te urządzenia grzeją zbyt mocno i mogą uszkodzić elementy buta, zwłaszcza indywidualnie dopasowane wkładki.

Nawet zwykły wentylator, który wtłacza do linerów powietrze o temperaturze pokojowej, pomoże w suszeniu. Minimum to postawienie butów na noc w ciepłym, ale nie gorącym miejscu. Może to być okolica grzejnika lub pieca na drewno albo kominka. Do rana powinny wyschnąć.

Mokre buty niemal zawsze oznaczają zimne stopy. A zimne stopy oznaczają fatalny dzień na nartach. Pamiętaj też o czyszczeniu skorupy. Usuń błoto i brud wilgotną ściereczką.

Gdy buty nie są używane przez dłuższy czas, zapnij wszystkie klamry na lekkie napięcie. Dzięki temu plastikowa skorupa zachowa właściwy kształt. Przechowuj buty w chłodnym i suchym miejscu, zwłaszcza latem. Nie trzymaj ich na gorącym strychu. Dobrym pomysłem jest smarowanie zawiasów i śrub klamer kilka razy w sezonie. Możesz też spryskać spód skorupy suchym silikonem. To pomaga zapobiegać wysychaniu plastiku, szczególnie w rejonie antytarciowego styku z wiązaniem.

Unoszenie pięty i punkty ucisku w butach narciarskich: jak rozwiązać problem

Jest wiele rzeczy, które mogą powodować unoszenie pięty i punkty ucisku. Najlepszym rozwiązaniem jest wizyta u profesjonalnego bootfittera. Oczywiście jestem tu pewnie nieco stronniczy, ale polecam bootfitterów, którzy szkolili się w Masterfit University i są członkami America’s Best Bootfitters.

Sklepy należące do tej sieci są jednymi z najlepszych na świecie. W każdym z nich pracują technicy, którzy przeszli szkolenia na elitarnym poziomie. Tacy specjaliści mają narzędzia i wiedzę, by pomóc Ci wybrać najlepszy but od samego początku. Potrafią też wprowadzić modyfikacje, które maksymalizują komfort i osiągi.

Dobrze dopasowany but to inwestycja na lata. Przy normalnym, rekreacyjnym użytkowaniu może bez problemu wytrzymać pięć sezonów. Zbyt wielu narciarzy kupuje „okazyjne buty” albo wybiera coś w ciemno online. Potem niemal zawsze są niezadowoleni z dopasowania. Próbują zaoszczędzić, jeżdżą w nich przez dwa lub trzy sezony, aż w końcu mają dość i próbują ponownie. Dlaczego nie zrobić tego dobrze za pierwszym razem?